اسکناس ۳ پزو کوبا (3 Cuban Pesos) با تصویر ارنستو چهگوارا (Ernesto “Che” Guevara)، یکی از شناختهشدهترین نمونههای اسکناس خارجی با موضوع شخصیتهای سیاسی و انقلابی است. این اسکناس را بانک مرکزی کوبا (Banco Central de Cuba) منتشر کرده و نسخههای تاریخدار ۲۰۰۴، ۲۰۰۵ و ۲۰۰۶ آن با شماره کاتالوگی P#127 در منابع تخصصی اسکناسهای جهان ثبت شدهاند. طراحی این قطعه، چهرهای تأثیرگذار از تاریخ معاصر آمریکای لاتین را با روایت انقلاب کوبا پیوند میدهد.

در نمای روی اسکناس، پرتره چهگوارا در کنار نام او و نشان بانک مرکزی کوبا دیده میشود. چهگوارا، پزشک و انقلابی آرژانتینیتبار، از چهرههای برجسته انقلاب کوبا بود که تصویر معروفش با کلاه ستارهدار به یکی از نمادهای شناختهشده جنبشهای انقلابی قرن بیستم تبدیل شد.

حضور چهره او روی پول ملی کوبا، بازتابی از جایگاه تاریخی و سیاسیاش در هویت این کشور است.
در پشت اسکناس، چهگوارا هنگام برداشت نیشکر و مشارکت در کار داوطلبانه به تصویر کشیده شده است.
تصویر چهگوارا در حال برداشت نیشکر، یکی از بخشهای معنادار طراحی اسکناس ۳ پزو کوبا است. این تصویر به سنت کار داوطلبانه در کوبای پس از انقلاب اشاره دارد؛ رویکردی که در آن مشارکت در فعالیتهای تولیدی و اجتماعی، بخشی از فرهنگ عمومی و ارزشهای مورد تأکید حکومت بود. انتخاب چنین صحنهای برای پشت اسکناس، تفاوتی قابل توجه با طرحهایی دارد که معمولاً بناهای تاریخی، نمادهای ملی یا چهرههای برجسته را نمایش میدهند. در اینجا، چهگوارا نهفقط بهعنوان یک شخصیت تاریخی، بلکه در حال انجام فعالیتی مرتبط با زندگی اقتصادی و اجتماعی کشور دیده میشود. به همین دلیل، اسکناس ۳ پزو چهگوارا علاوه بر ارزش پولی، اطلاعاتی درباره نمادپردازی، تاریخ معاصر و فرهنگ سیاسی کوبا در اختیار مجموعهداران اسکناس خارجی قرار میدهد.

عبارت اسپانیایی «CHE - PRECURSOR DEL TRABAJO VOLUNTARIO» نیز به معنای «چه؛ پیشگام کار داوطلبانه» است. این تصویر به فعالیتهای اجتماعی و تأکید حکومت انقلابی کوبا بر مشارکت داوطلبانه اشاره دارد و بهجای نمایش یک بنای تاریخی یا منظره طبیعی، بخشی از فعالیت اجتماعی یک شخصیت سیاسی را روایت میکند. طراح این اسکناس آندرس ایسِر آلفونسو (Andrés Iser Alfonso) است.
از نظر مشخصات فنی، این اسکناس از کاغذ ساخته شده و ابعاد آن حدود ۱۵۰ در ۷۰ میلیمتر است. در بخش واترمارک (نشان آبنگار)، تصویر سلیا سانچز ماندولی (Célia Sánchez Manduley)، از چهرههای شناختهشده انقلاب کوبا، دیده میشود. همچنین اسکناس دارای نخ امنیتی است که با قرار دادن آن در برابر نور قابل مشاهده میشود و عبارت «PATRIA O MUERTE» به معنای «میهن یا مرگ» در طول آن تکرار شده است؛ شعاری که بازتابدهنده فضای سیاسی و انقلابی کوباست.

نسخههای مختلف این اسکناس در کاتالوگ استاندارد اسکناسهای جهان با شناسههای P#127a برای سال ۲۰۰۴، P#127b برای سال ۲۰۰۵ و P#127c برای سال ۲۰۰۶ تفکیک شدهاند. این تقسیمبندی در منابع تخصصی کاتالوگ و راهنمای اسکناسهای جهان نیز تأیید شده است. هنگام شناسایی هر نمونه، توجه به سال درجشده روی اسکناس، حروف سری، شماره سریال و امضای مقام بانکی اهمیت دارد؛ زیرا این جزئیات به تشخیص دقیق نسخه و گونه چاپی کمک میکنند.
برای مجموعهداران اسکناس خارجی، سه پزویی چهگوارا نمونهای شاخص از پیوند تاریخ، سیاست و طراحی پول به شمار میرود.

ترکیب پرتره یک شخصیت تاریخی، تصویر برداشت نیشکر، واترمارک اختصاصی و شعارهای انقلابی، این قطعه را به انتخابی جذاب برای مجموعههایی با محوریت کوبا، آمریکای لاتین و شخصیتهای تأثیرگذار تاریخ معاصر تبدیل میکند. این اسکناس علاوه بر ارزش اسمی خود، روایتی تصویری از بخشی از تاریخ سیاسی و اجتماعی کوبا را در خود جای داده و میتواند جایگاه ویژهای در مجموعه اسکناسهای تاریخی و خارجی داشته باشد.